Bach Matthäus Passion, een meesterwerk dat ons raakt

Een studiedag op zoek naar de mystieke perspectieven in Bachs Matthäus-Passion

 

info

Datum: 14 december 2017

Aanvang: 13.30 uur

Einde: 20.30 uur

Lokatie: Het Vijfde Huis, Stationsplein 7, 2801 AK Gouda, Nederland

Entreeprijs:  95 € inclusief koffie, thee en een lichte avondmaaltijd. (incl. BTW) 

LET OP: Uw introducee ontvangt 50% korting! Gebruik bij boeken de kortingscode INTRODUCEE.

Studenten ontvangen 50% korting. Gebruik bij boeken de kortingscode STUBACH. 

 

Programma

Na een korte inleiding beluisteren en overwegen we een aantal fragmenten uit deel 1 en 2 van Bach’s Matthäus-Passion. Het zal blijken dat de geraaktheid die Bach in muziek heeft weten om te zetten, ook in onze tijd actueel is en veel mensen troost en kracht geeft.

13.30 – 17.30: middagprogramma

Pauze, koffie en een lichte avondmaaltijd

18.00 – 20.30: avondprogramma

 

sPREKER

Ad de Keyzer_bewerkt-1.jpg

Dr. Ad de Keyzer (1952) is wetenschappelijk medewerker van het Titus Brandsma Instituut. Zijn vakgebieden zijn liturgische spiritualiteit en de spiritualiteit van de vocale werken van Johann Sebastian Bach.

Van zijn hand verscheen eerder “Bachs grote Passie. Een spiritueel-liturgische benadering van de Matthäus-Passion van Johann Sebastian Bach’ (Baarn/ Antwerpen: Adveniat/ Halewijn 2015).

Over ditzelfde onderwerp heeft Ad de Keyzer het afgelopen jaar de Studieweek Mystiek verzorgd voor het Titus Brandsma Instituut. In het kader daarvan verscheen het boek Mystieke perspectieven in Bachs Matthäus-Passion.

 

over de inhoud

Bach (1685-1750) componeerde dit werk voor de liturgieviering van Goede Vrijdag in de Thomaskerk in Leipzig. Waarom blijft dit meesterwerk mensen zo intens boeien? Wat is het geheim van de werking die Bachs meesterwerk heeft op het hart van ieder mens? Tekst, muziek en uitvoering roepen een ongekende emotie op. Voor iedere liefhebber van de Matthäus die zich afvraagt: ‘wat gebeurt hier?’
 

Het is een muziekstuk dat gecomponeerd is om in de liturgie de (voor)lezing van het lijdensverhaal mogelijk te maken. Deze rituele context is bepalend voor de wijze waarop wij naar dit muziekstuk kijken. Die geeft ons de ruimte om het werk, zowel wat zijn tekst betreft, als de toonzetting daarvan, vanuit het oogpunt van de spiritualiteit te benaderen en daarbinnen op zoek te gaan naar de mystieke perspectieven. Daarbij verdienen de teksten van de Matthäus-Passion het om op een contemplatieve manier gelezen te worden.

Uitgangspunt van het werk is het lijdensverhaal volgens Mattheüs, de hoofdstukken 26. En 27. De teksten van deze hoofdstukken heeft Bach nagenoeg woordelijk getoonzet, waarbij hij de rolverdeling van Mattheüs precies volgt. De liturgische voltrekking van de tekst heeft tot doel dat de kerkgangers zich dit woord daadwerkelijk toe-eigenen, eigen maken. Dit is in Bachs Matthäus-Passion goed te herkennen op de zevenen twintig momenten waarop de evangelietekst wordt onderbroken door recitatieven, aria’s en koralen. Hiermee bevordert Bach dat de hoorders van het verhaal aan het ritueel kunnen participeren, niet alleen als toehoorders en toeschouwers, maar als ontvangers van het Woord dat hen richting kan geven op hun geestelijke weg. Dat deed het in 1736, dat doet het tot op vandaag nog steeds.

We gaan op zoek naar hoe Bach zijn geraaktheid door het Woord van het Evangelie weet om te zetten in muziek.